DE PAROCHIEPLOEG
Reeds ontelbare keren werd mij de vraag gesteld: "Wat is die parochieploeg in feite en wat doet die zoal?" Ik maak bij deze van dit medium dankbaar gebruik om één en ander toe te lichten. Laat ons beginnen bij het begin: de oorsprong van het begrip "parochieploeg".
Inspiratie bij Jezus, bron van levend water
Parochieploeg: visie en vorming
Parochieploeg: op elkaar afstemmen…
Eventjes terug in de tijd:
het Tweede Vaticaans Concilie (1961 - 1965)
In het Tweede Vaticaans Concilie werd sterk benadrukt dat de Kerk het volk van God is. Alle christenen zijn geroepen en gezonden van Godswege om samen kerk te vormen. Kerkwerk, pastoraal, is wezenlijk een gemeenschapsgebeuren. Dit vernieuwde denken over de kerk en over de verhouding priester-leek heeft zich na Vaticanum II in onze parochies zeer snel vertaald in de medewerking van leken in allerlei onderdelen van de pastoraal: vormselcatechese, liturgische werkgroepen, gezinswerking… Maar daar is het niet bij gebleven. Geleidelijk groeide de overtuiging dat leken niet alleen deeltaken in de parochie kunnen opnemen, maar dat ze ook deelhebben aan het algemeen beleid van de parochie. Parochieploegen zijn hier de concrete gestalte van.
In ons bisdom heeft het wel een hele tijd geduurd alvorens hier werk van gemaakt is. Pas toen Bisschop Luysterman in 1992 bisschop werd, maakte hij van het oprichten van parochieploegen een belangrijk aandachtspunt. Vele parochieploegen zijn toen ontstaan. Ook de parochieploeg van Sint-Martinus vond zijn ontstaan in 1992. Momenteel telt ons bisdom ongeveer 250 parochieploegen.
De parochieploeg als beleidsploeg: inspirerend leiderschap
Laat het ons vooraf duidelijk stellen: de leiding van een parochie berust bij de pastoor. Een pastoor heeft daarvoor gestudeerd, werd ervoor gewijd en is officieel benoemd. Ook een diaken, die door zijn benoeming aan de parochie verbonden is, maakt ambtshalve deel uit van de parochieploeg. De overige leden van de parochieploeg zijn vrijwilligers. Toch is ook hun mede-verantwoordelijkheid reëel. Het is mede daarom dat parochieploegen "erkend" worden door de bisschop. De parochieploeg van onze Sint-Martinusparochie ontving deze erkenning in 1995.
Een parochieploeg treedt coördinerend, stimulerend en ondersteunend op binnen de gehele parochiale werking. De ploeg houdt voortdurend voeling met de parochiegemeenschap. Op die manier kan de ploeg een belangrijke gesprekspartner zijn voor werkgroepen en verenigingen. Men kan er met vragen en werkzorgen steeds terecht.
Drie bijzondere aandachtspunten in de werking van een parochieploeg
a. Geloofsverdieping en gebed
Een parochieploeg zal, ondanks de druk van een volle vergaderagenda, voldoende tijd uittrekken voor geloofsverdieping en gebed. Pastoraal beleid vertrekt immers altijd op de allereerste plaats vanuit het eigen geloof. Samen het geloof verdiepen kan op vele manieren, bvb. een geloofsgesprek over een stukje evangelie, maar evenzeer een gebeurtenis uit de actualiteit, een stukje muziek, een artikel dat we gelezen hebben of zoveel meer, kan een vertrekpunt zijn voor een geloofsgesprek.
b. Visie en vorming
Op een parochie gebeurt veel. Er moet afgesproken en georganiseerd worden. Maar parochieploegen mogen niet verdrinken in allerlei concrete zorgen en taken. De ploeg moet regelmatig afstand kunnen nemen van het reilen en zeilen van de parochiewerking en tijd vrijmaken voor visie en vorming. Parochieploegen proberen zo scherp mogelijk te zien wat er zich vandaag op het vlak van geloof en kerk voordoet. Van daaruit denkt men na welke klemtonen en accenten er best gelegd worden in de parochiewerking. Vorming is hierbij onontbeerlijk. Deze vorming kan via de vormingsdagen voor parochieploegen die door het bisdom worden georganiseerd en waarop onze parochieploeg steeds ruim vertegenwoordigd is.
c. Dagelijks beheer van de parochie
In de loop van een werkjaar staat er nogal wat op de agenda van de parochie. Er moet gepland, voorbereid, georganiseerd en geëvalueerd worden. dat is het dagelijks beheer van de parochie. Het is evenwel niet de bedoeling dat de parochieploeg dit alles zelf doet. De parochieploeg is geen superwerkgroep die voor alles en nog wat zelf instaat. De parochieploeg is eerder de coach van een bredere equipe medewerkers. Dit wordt hierna verder uitgediept.
De parochieploeg in het geheel van de parochie
De parochieploeg respecteert de verschillende parochiale werkgroepen en verenigingen in hun eigen verantwoordelijkheid en in de ervaring en deskundigheid die ze hebben opgebouwd. Een parochieploeg neemt niet alles over en moet ook niet alles weten en kunnen.
De parochieploeg zoekt naar een goede dialoog en samenwerking met de andere medewerkers op de parochie. Ze deelt in de zorgen en vragen die er leven. In de ploeg kunnen andere parochiale geledingen met hun verhaal terecht. De ploeg zal hierbij niet alleen een luisterend oor zijn, maar zal ook trachten te inspireren en te ondersteunen. De parochieploeg is voor de medewerkers op een parochie een belangrijke gesprekspartner. Voorwaarde hiervoor is uiteraard dat de ploeg voldoende gekend is op de parochie.
Vanuit haar zorg voor de gehele parochiegemeenschap zal de ploeg ook proberen de werking van de verschillende werkgroepen en verenigingen meer op elkaar af te stemmen. De ploeg heeft een coördinerende functie.
Bij conflicten en communicatiestoornissen in een parochie probeert de ploeg telkens opnieuw bruggenbouwer te zijn tussen de verschillende standpunten of partijen.
De parochieploeg in het dekenaat en het bisdom
Een parochie is geen eiland, maar maakt deel uit van een breder kerkelijk landschap. Er wordt gevraagd meer en meer werk te maken van dekenale en interparochiale samenwerking. Zo neemt ook de samenwerking tussen de parochieploegen van Sint-Martinus en Sint-Aldegondis jaarlijks toe. Daarnaast maakt de parochie ook deel uit van het bisdom. Een parochieploeg heeft ook aandacht voor wat leeft en beslist wordt op het niveau van het bisdom. De vormingsdagen voor parochieploegen vormen een uitgelezen kans tot ontmoeting met andere ploegen uit het bisdom.
Tot slot…
Een parochie is en blijft een complexe realiteit. Het gaat om een netwerk van mensen, groeperingen en bewegingen die allen een eigenheid hebben. De parochieploeg kan een belangrijk aandeel hebben in de coördinatie van alle geplande activiteiten. Daarom is het nuttig en wenselijk dat alle organisaties en bewegingen van de parochie hun activiteitenplanning ook tijdig ter kennis brengen bij de parochieploeg. Voor alle duidelijkheid wordt aansluitend aan dit artikel de samenstelling gegeven van de beide parochieploegen.
Parochieploeg Sint-Martinus
Pastoor Eric Dhont, Pastorie, Dorp 11, Sint-Martens-Latem, tel. 09 282 32 88
Diaken Guido Van Hevel, Vennelaan 4, Sint-Martens-Latem, tel. 09 282 73 31
Lutgard Van Eetvelde, Latemstraat 41, Sint-Martens-Latem, tel. 09 282 37 49
Ingrid Van Severen - Dhont, Oudburgweg 38, Sint-Martens-Latem, tel. 0478.49.29.01
Frank Smet, Koperstraat 5, Sint-Martens-Latem, tel. 09 324 76 94
Johan Van de Sande, Sint-Pietersheide 26, Sint-Martens-Latem, tel. 09 282 25 06
Parochieploeg Sint-Aldegondis
Pastoor Eric Dhont, Pastorie, Dorp 11, Sint-Martens-Latem, tel. 09 282 32 88
Gonda De Jaeger, Ph. de Denterghemlaan 6, Deurle, tel. 09 282 36 00
Carine Van Laethem - Ingabire, Bachtenberge4, Deurle, tel. 09 282 97 37
Tim Steyaert, Klapstraat 24, Deurle, tel. 09 282 28 58
Floris Guépin, Kapitteldreef 71, Sint-Martens-Latem